Debaty sejmoweVI Kadencja

Interpelacja w sprawie projektu rozporządzenia ministra finansów ustanawiającego stawki podatku akcyzowego na 1999 r. na wyroby tytoniowe

   Zasady opodatkowania wyrobów tytoniowych podatkiem akcyzowym określa ustawa o podatku od towarów i usług i o podatku akcyzowym oraz przepisy wykonawcze. Drugim poziomem odniesienia są przepisy podatkowe dotyczące wyrobów tytoniowych obowiązujące w Unii Europejskiej. Trzecim uwarunkowaniem niezależnym od producentów wyrobów tytoniowych są ograniczenia i warunki ˝narzucone˝ inwestorom w trakcie prywatyzacji sektora tytoniowego, która była realizowana w latach 1995-1997. Wydaje się oczywiste - takie były deklaracje pana premiera, że system podatkowy powinien być neutralny i nie powinien stwarzać preferencji dla konkretnych podatników oraz wprowadzane zmiany podatkowe nie powinny pogarszać warunków prowadzenia działalności gospodarczej. Niestety od pewnego czasu, a dokładnie od kwietnia 1996 r. resort finansów zaczął prowadzić odmienną od zapowiadanej polityki ustalania reguł (wysokość i relacje zmian stawek, ustalanie liczby grup podatkowych) polityki akcyzy nakładanej na wyroby tytoniowe. W trakcie prywatyzacji nie zapowiadano generalnych zmian polityki akcyzy przez okres wykonywania zobowiązań inwestycyjnych zawartych w umowach prywatyzacyjnych, tj. do końca 2002 r. W ostatnim okresie decyzjami urzędników ministerstwa finansów została zlikwidowana jedna grupa podatkowa oraz wzrosło niewspółmiernie obciążenie podatkowe wyrobów tytoniowych krajowych (wzrost stawek podatkowych o 460%, w ciągu 5 lat, marek krajowych, a tylko o 141% wzrosło obciążenie podatkowe marek zagranicznych). Pragnę przypomnieć, że umowy prywatyzacyjne narzucają ˝uciążliwy˝ obowiązek zużywania w produkcji finalnej papierosów 40% tytoniu krajowego przez okres 5 lat od prywatyzacji. Jest to szczególnie trudny warunek dla krajowych inwestorów - korporacje międzynarodowe są w stanie zakupić polski tytoń i reeksportować go do innych swoich fabryk poza Polską. Analizując wszystkie uwarunkowania prowadzenia działalności w sektorze tytoniowym, propozycje kolejnego rozporządzenia ustalającego nowe stawki podatku akcyzowego dla wyrobów tytoniowych na rok 1999 wydają się szkodliwe i nieuczciwe wobec podmiotów prowadzących działalność w tym sektorze.    W związku z powyższym pozwalam sobie zadać następujące pytania i sformułować następujące prośby:    1. Dlaczego pan premier zamierza nową propozycją stawek podatku akcyzowego na wyroby tytoniowe zlikwidować kolejną grupę podatkową wyrobów tytoniowych, zrównując grupę akcyzową marek zagranicznych i marek krajowych o długości powyżej 70 mm z filtrem?    2. Jakimi przesłankami kierował się pan premier, tworząc w ten sposób preferencje podatkowe i rynkowe (cenowe) dla jednego producenta wyrobów tytoniowych w Polsce, którym jest Philip Morris - właściciel Krakowskich Zakładów Tytoniowych? Pytanie może zbyt drastyczne, jak na interpelacje, ale wniosek wynika z analizy korzyści, jakie wystąpią po wdrożeniu projektu rozporządzenia w relacji do struktury rynku papierosów, cen papierosów i pozycji producenta na rynku.    3. Jakimi przesłankami kierował się pan premier, decydując się na mniejsze obciążenia fiskalne dla droższych wyrobów tytoniowych? Dlaczego w okresie realizacji umów prywatyzacyjnych nie jest stosowana polityka proporcjonalnego wzrostu stawek akcyzy w poszczególnych grupach podatkowych?    4. Zwracam się z prośbą o wyniki analizy, jak nowe regulacje podatku akcyzowego wpłyną na sytuację ekonomiczną podmiotów działających w branży tytoniowej. W jaki sposób zmiana warunków fiskalnych prowadzenia działalności gospodarczej spowoduje zmiany na rynku pracy w sektorze oraz zmiany zapotrzebowania na polski surowiec tytoniowy?    5. Proszę również o interpretację i przyczyny preferowania mechanizmu przenoszenia obciążeń podatkowych z konsumentów zamożnych (palacze droższych papierosów) na konsumentów o niższych dochodach? W papierosach marki ˝Marlboro˝ udział podatków w cenie detalicznej wynosi 50,9%, a w papierosach marki ˝Popularne˝ udział ten wynosi 61,7%.    6. Czy pan premier, wobec zapowiedzianych zmian w strukturze naliczania podatku akcyzowego, zamierza również renegocjować warunki umów prywatyzacyjnych, zwłaszcza w częściach dotyczących zobowiązań inwestycyjnych i pakietów socjalnych, które muszą zrealizować inwestorzy pod rygorem różnych kar?    7. Kiedy Ministerstwo Finansów zamierza przedstawić do publicznej wiadomości lub inwestorów w branży tytoniowej politykę harmonizacji przepisów opodatkowania wyrobów tytoniowych z przepisami Unii Europejskiej (szczególnie dotyczy to systemu kwotowo-procentowego)?    Poseł Wiesław Kaczmarek    Warszawa, dnia 15 listopada 1998 r.